به گزارش روابط عمومی رسانه ملی، مسعود کاویانی افزود: متأسفانه سالها پیش از ما، جریان صهیونیسم مسیحی و صهیونیسم یهودی روایتهای ناقص، اشتباه و نادرست خود را از مبحث منجی و آخرالزمان ازطریق سینما بیان کردهاند. ازاینرو رسانه ملی مسئولیتی فراتر از اطلاعرسانی دارد. مهدویت یکی از ستونهای قدرت شیعه محسوب میشود، مسئولیت رسانه ملی تبدیل مهدویت به یک گفتمان زنده، عمیق، امیدآفرین و مسئلهمحور است. گفتمانی که بتواند به پرسشها و شبهات نسل جدید پاسخ دهد.
وی تصریح کرد: برایناساس، تبیین مهدویت باید از مرزهای داخلی فراتر رود و با موضوعاتی مانند عدالت جهانی، مقاومت و تحولات منطقهای پیوند بخورد. درنهایت، رسانه ملی باید متناسب با نیاز و ذائقه نسلهای مختلف، از قالبهای خلاقانه و کوتاه استفاده کرده و محتوای مهدوی را در شبکههای اجتماعی و فضای مجازی توسعه دهد.
رئیس شورای تخصصی معارف معاونت صدا درخصوص ایجاد تعادل بین روایتهای مستند و معتبر دینی با جذابیت رسانهای نیز اظهار کرد: اعتبار محتوایی و جذابیت ساختاری دو بال و دو ستون مهم کار رسانهای هنرمندانه است. اتکا به پژوهش و کارشناسان معتبر، پاسخگویی اقناعی، تنوع در قالب برنامهسازی، کوتاهسازی بدون سطحیسازی، روایتگری و استفاده از عناصر جذاب صوتی ازجمله روشها و شاخصهایی است که میتواند در تولیدات بهمنظور تعادل بین جذابیت و صحت محتوا مدنظر قرار گیرد.
مدیر رادیو معارف گفت: ضرورتی ندارد مباحث مهدوی صرفاً در قالبهای گفتوگویی، میزگردی یا سخنرانی ارائه شود. میتوان با استفاده از پژوهشهای معتبر و استفاده از ظرفیت نخبگان حوزوی و دانشگاهی یک محتوای مستند و دقیق را در قالبهای متنوعی مانند مستند، نمایش، مجله، مسابقه، روایتمحور و آیتمهای کوتاه ارائه کرد. بهرهگیری از قطعات آوایی، سرود، میانبرنامههای جذاب و روایتهای الهامبخش، ظرفیت رادیو را برای ایجاد ارتباط عاطفی با مخاطب افزایش میدهد؛ بدون اینکه ضرورتاً از محتوای مستند فاصله بگیرد.
مسئول رادیو حماسه تأکید کرد: برای پرهیز از آسیب جدی کلیشهسازی در برنامههای دینی، رادیو باید با تحول در محتوا، انتظار را از یک مفهوم صرفاً احساسی و منفعلانه به یک نگرش مسئولانه، عدالتخواهانه و سبک زندگی اجتماعی تبدیل کند. در کنار این تغییر رویکرد، تنوعبخشی به فرمهای برنامهسازی ازجمله مستند، روایت داستانی و نمایش، برای مقابله با شرطیشدن و خروج از فضای تکراری ضروری است. رسانه باید با پرهیز از انتشار مطالب غیرمستند، پیشگوییهای بیاساس و تطبیقهای عجولانه که در کوتاهمدت جذاب اما در بلندمدت مخرب هستند، از تضعیف اعتماد مخاطب به رسانه و آموزههای مهدوی جلوگیری کند.
وی درباره همراه کردن جوانان با مسئله مهدویت نیز عنوان کرد: خلأ اصلی فاصله میان محتوای مهدوی و زبان و علاقه نسل جوان است. درواقع بخش قابلتوجهی از تولیدات مهدوی با زبان رسمی، تجویزی و یکطرفه ارائه میشود. درحالیکه جوان امروز درباره هویت، آینده، عدالت، امید، اضطرابهای اجتماعی، تبعیض و معنای زندگی سؤال دارد. برنامههای مهدوی باید در یک ارتباط دوسویه آزاد به این پرسشها پاسخ دهد. از طرفی جوان معمولاً با روایت بهتر از سخنرانی ارتباط برقرار میکند.
کاویانی اظهار کرد: نکته دیگر حضور در زمین بازی جوانان است. فضای مجازی محل اصلی مواجهه جوان با پرسشها و شبهات دینی است. بنابراین، رسانه نمیتواند صرفاً محتوای سنتی را برای نشر در رسانه نسبتاً غیرتعاملی تولید کند و انتظار داشته باشد مخاطب جوان خودش ارتباط میان آن محتوا و پرسشهای امروز را پیدا کند.
مدیر رادیو معارف درخصوص ترویج سبک زندگی منتظرانه در رادیو و تلویزیون نیز گفت: رادیو باید از توصیف صرف مباحث مهدوی به سمت رفتارسازی حرکت کرده و شاخصهای زیست مهدوی نظیر مسئولیتپذیری، عدالتخواهی، رعایت حقالناس و دشمنشناسی را به رفتارهای ملموس و روزمره تبدیل کند. بهجای دعوت تکراری به انتظار، ضرورت دارد که با بهرهگیری از ظرفیت روایتگری رادیو، زندگی افرادی که این مفاهیم را در عمل پیاده میکنند به تصویر کشیده شود. این رویکرد باعث میشود انتظار از مجموعهای از توصیههای اخلاقی انتزاعی به یک الگوی عملی و سبک زندگی تبدیل شود که ضمن پیوند با مسائل روز جامعه، خانواده منتظر را به شکلی جذاب و عینی معرفی میکند.
کاویانی در مورد فضای مجازیِ مملو از محتواهایی با مضمون تطبیق نشانههای ظهور و نقش رسانه ملی برای پاسخ به چنین مواردی و افزایش آگاهی عمومی نیز بیان کرد: به نظرم در چنین شرایطی بهترین کار افزایش سواد رسانهای است. نفی مداوم چنین ادعاهایی خستهکننده، هزینهبر و شاید بینتیجه یا دستکم وقتگیر و کمدستاورد باشد. در ادبیات دینی و تراث شیعه نیز موضوع تطبیق و تعیین وقت مذموم شمرده شده است. یکی از راههای افزایش سواد رسانهای مهدوی توجه مخاطب به همین نکات و ظرافتهای روایی و حدیثی است. رسانه باید مخاطب را با مفهوم قطعیت و عدم قطعیت آشنا کند. موفقیت رسانه در این حوزه زمانی اتفاق میافتد که مخاطب برای تشخیص یک ادعای مهدوی صرفاً منتظر تکذیب رسانه نباشد، بلکه خودش قدرت تشخیص و تفسیر و تحلیل علمی از پیشگویی را پیدا کرده باشد.
وی افزود: ما نباید فقط نقش تکذیبکننده داشته باشیم، بلکه باید برای مردم تفاوت میان روایت، نشانه، برداشت شخصی و تطبیق قطعی را روشن کنیم. از طرفی چون بیشتر این ادعاها در فضاهای غیررسمی و بهصورت خاص در فضای مجازی منتشر میشود، لازم است برنامههای کوتاه و مستمر برای آموزش سواد مهدوی و سواد رسانهای تولید شود تا مخاطب خودش بتواند ادعاهای فضای مجازی را ارزیابی و تحلیل کند.