نوجوانی، فصل شکلگیری هویت و باور است؛ دورهای که رسانهها بیش از هر نهاد دیگری میتوانند در جهتدهی فکری و اجتماعی نوجوان نقشآفرینی کنند، چراکه ذهن نوجوان در حال شکلگیری است و بسیار انعطافپذیرند.
به گزارش روابط عمومی رسانه ملی، در این دوره، نوجوان بیش از هر زمان تشنه معنا، جویای هویت و در جستوجوی جایگاه خود در جامعه است. از سویی او در میان انبوهی از رسانهها و تولیدات جذابی قرار دارد که میکوشند تا ذهن او را به سمت و سویی که میخواهند هدایت کنند. از همین رو او رسانهای را انتخاب خواهد کرد که احساس کند، درکش میکند و حرفش را میفهمد، رسانهای که صدایش صدای اوست و تصویرش هم تصویر اوست. جامعهای که به نوجوانش فرصت شنیده شدن، تجربه و رشد فکری میدهد، مسیر پایداری فرهنگی خود را تضمین کرده است؛ رسالت مهمیکه بخش عمده آن بر دوش اهالی رسانه بهویژه تولیدکنندگان و برنامهسازان صداوسیماست. یادمان باشد نوجوانان امروز از نسل همان حسین فهمیدههای دیروز هستند که با درک بالای خود و عشق به وطن و هویت ایرانی، تاریخ سرزمینمان را نوشتند؛ همان نوجوانانی که اگر پای سخنانشان بنشینیم، با دنیایی از ایده و فکر نو و نگاهی رو بهسوی فردا آشنا خواهیم شد. در ادامه مروری داریم بر برخی از تولیدات مراکز صداوسیما که ویژه نوجوانان تولید و پخش میشوند.
رویش «جوانههای امید» در مهاباد
سیمای مهاباد از مراکزی است که سالهاست با مخاطبان نوجوان خود همراه است و صدای آنها را میشنود و تصویرشان را قاب میگیرد. یکی از این برنامهها در حوزه سیما «نه مامی نوژین» نام دارد و دیگری در حوزه صدا «جوانههای امید» است.
برنامه تلویزیونی «نه مامی نوژین» از سال 1396 با تحولی جدید به تهیهکنندگی اشکان گرمسیری موفقتر از گذشته توانسته امتیازات خوبی کسب کند. در سالهای 1397و 1398 در ارزیابی سیمای استانها در چهار فصل پیاپی در بین برنامههای نوجوان سیمای مراکز استانها رتبه اول را کسب کرده است و به همین دلیل تهیهکننده آن بهعنوان تهیهکننده و کارگردان برنامه نوجوان شبکه سراسری یک سیما در سازمان انتخاب شد و در سال 1399 با کسب امتیاز 83 نهتنها در صدر برنامههای نوجوان سیمای مراکز استانها ماند، بلکه در ارزیابی بین کل برنامههای سیمای مراکز استانها نیز رتبه برتر را کسب کرد. در سالهای 1400 تا 1404 هم بین مراکز برتر قرار گرفته و رتبههای اول و دوم را در کارنامه خود دارد و در سالهای 1400 و 1401، گرمسیری، تهیهکننده آن بهعنوان مدیر ارزیابی و ارزشیابی برنامههای نوجوان سیمای مراکز انتخاب شد. بخش تدوین و گرافیک این برنامه امتیاز 95، کارگردانی امتیاز 85، اجرا امتیاز 80 و در کل امتیاز 83 را دارد. اشکان گرمسیری که تهیهکنندگی، کارگردانی و نویسندگی این برنامه را بر عهده دارد، علت اصلی این توفیقات را توجه به ذائقه مخاطب، همذاتپنداری با مخاطب و از سویی برخورداری از پشتوانه قوی تحقیق و پژوهش و از همه مهمتر علاقه شخصی به برنامهسازی و تولیدات با کیفیت دانست. گرمسیری حتی گاهی به نقاط مختلف سفر میکند تا موضوعات نابی را پیدا کند. به گفته گرمسیری یکی از ویژگیهای این برنامه که آن را به ذائقه مخاطب نیز خوشتر کرده شاید این باشد که همه عوامل آن یا نوجوان هستند و یا بهتازگی دوران نوجوانی را پشت سر گذاشتهاند. گرمسیری به بازخوانی و بررسی برخی از محدودیتها و حساسیتها متناسب با زمانه و نگاه نوجوان امروز نیز تأکید بسیاری داشت.
گفتنی است که برنامه «نه مامی نوژین» که چهارشنبهها روی آنتن میرود، دربرگیرنده بخشهای نوجوانپسند متنوعی ازجمله آموزش و ترغیب نوجوانان به استفاده صحیح از فضای مجازی و اینترنت، معرفی مشاغل و رشتههای دانشگاهی، معرفی نوجوانان موفق، دانستنیهای علمی، پرداختن به آدابورسوم محلی و معرفی زیباییها و اماکن تاریخی و فرهنگی منطقه، طرح مسائل کارشناسی با توجه به مسائل نوجوانی و ارائه راهکارهای مناسب برای زندگی بهتر و از همه مهمتر فرصتی برای شنیدن درد دل نوجوانان و خواستههایشان است.
برنامه «جوانههای امید» هم از برنامههای خوب و موفق رادیو مهاباد به تهیهکنندگی شادی رسولی است که در ساختار مجلهای به تبیین و بررسی موضوعات مربوط به دنیای نوجوانان و مطالبات آنان میپردازد. پرداختن به مناسبتها و آشنایی نسل امروز با تاریخ انقلاب اسلامی از اهداف این برنامه به شمار میآید. به گفته رسولی در این برنامه سعی شده است دنیای نوجوانی و شادیها و در کنار آن اضطرابها و نگرانیهای این دوره از زندگی بررسی و از آنتن شبکه مهاباد پخش شود. گزارش و گفتوگو با نوجوانان، فروغ دانایی، معرفی کتاب برای نوجوانان، بر قلههای افتخار و معرفی نوجوانان موفق در عرصههای مختلف، آهنگ و موسیقی و ... از بخشهای این برنامه است که در روزهای زوج از صدای مهاباد پخش میشود. برنامه «جوانههای امید» هم در ارزیابی برنامههای صدای مرکز در ردیف برنامههای برتر قرار دارد.
امید و آیندهنگری نوجوانان گلستانی
صداوسیمای گلستان هم ازجمله مراکزی است که گویا دست پری در تولید برنامههای نوجوانپسند دارد. «ترجه» و «جیجو» از پرمخاطبترین برنامههای بخش کودک و نوجوان شبکه استانی گلستان است که با دعوت از مهمانان بزرگسال و نوجوان که فعالیتهای ویژه یا توفیقات خاصی در دوران نوجوانی کسب کردهاند، روی آنتن میروند. البته برنامه تلویزیونی «نو + جوان» هم بهزودی به جمع نوجوانان این استان خواهد پیوست.
«ترجه» به تهیهکنندگی جمالالدین نصرتی از ویژههای سیمای گلستان با قدمت بیش از ١٥ سال است که ویژه نوجوانان تولید و پخش میشود. از شاخصهای اصلی این برنامه ایجاد حس خودباوری، هیجان، مسئولیت اجتماعی و آیندهنگری در میان نوجوانان است که در کنار آن نگاهی ویژه به فضای مجازی با هدف تقویت امید به آینده در نوجوانان دیده میشود. به گفته جمالالدین نصرتی «ترجه» بهصورت تریبون آزاد بین نوجوانان و بزرگسالان میرود و از ویژگیهای دوران نوجوانی و جذابیتها و خاطرات این دوران از آنها میپرسد. فرهنگسازی نقد و گفتوگو در میان نوجوانان، پوشش اتفاقات ویژه مدارس، ایجاد روحیه نشاط و سرزندگی نوجوانان، تقویت امید به آینده و تلاش برای آن در میان نوجوانان، تقویت حضور مسئولانه نوجوانان در اجتماع جزو اهدافی است که جمالالدین نصرتی، تهیهکننده «ترجه» در پی آن است. این برنامه روزهای دوشنبه از سیمای گلستان پخش و چهارشنبهها بازپخش میشود.
برنامه «نو + جوان»، بهعنوان یک ابتکار نوین از شبکه استانی گلستان از ٣ تا ٨ آبان ویژه نوجوانان به آنتن تلویزیون سیمای گلستان وارد میشود؛ برنامهای جذاب که امید است مخاطب بسیاری را از قشر نوجوان جامعه جذب خود کند.
در رادیو گلستان هم ویژهبرنامه «جیجو» به تهیهکنندگی زهرا حسنزاده ویژه رده سنی نوجوانان تولید میشود، همراهی دوستداشتنی که شش سالی است، روی آنتن رادیو گلستان شور و هیجان خاصی آورده است. به گفته تهیهکننده «جیجو» یکی از شاخصهای این برنامه پرداختن به نیازهای دوره نوجوانی است و ازآنجاکه نوجوانان امروز از درک و فهم بالایی برخوردارند، به این موضوع توجه ویژهای شده است.
البته جا دارد در این گزارش به تلاش رسول شکرینیا، مدیرکل شبکه استانی گلستان برای ارتباط و همافزایی هرچه بیشتر با نوجوانان نیز اشاره کنیم. شکرینیا دیدارهای مختلفی با نوجوانان استان داشته و کوشیده است که درزمینه تولیدات اثرگذار، قبل از هر چیز بیشاز پیش با دنیای نوجوان و خواستههایشان آشنا شود. شنیدن دغدغهها و نظرات نوجوانان برای ساخت برنامههایی درخور شأن این نسل از اهداف مدیرکل مرکز در نشست با نوجوانان و نخبگان این قشر آیندهساز است.
همدلی نوجوانان سمنانی و خانوادههایشان
دورهمی نوجوانان سمنانی هم با برنامه تلویزیونی «هشتگ نوجوانی» و «مثل مروارید» رادیو دیدنی و شنیدنی است.
«هشتگ نوجوانی» کههانیه رفیعا، تهیه آن را بر عهده دارد و دوشنبهها و چهارشنبهها تقدیم مخاطبان میشود، میکوشد تا نحوه صحیح ارتباط و تعامل در فضای مجازی را درزمینه حفظ دوستیها و بالا بردن اطلاعات و آگاهی نوجوانان، آموزش دهد و از زوایای متفاوت، دنیای آنان را به تصویر بکشد.
«مثل مروارید» دیگر برنامه شبکه استانی سمنان است که روی آنتن رادیو میرود. لزوم تربیت و آموزش نسل نوجوان بهعنوان آیندهسازان کشور و اهمیت آگاهسازی آنان در خصوص ارزش و شخصیت والای دوران نوجوانی و همچنین لزوم انتقال تجربههای مفید و آموزنده به نسل نوجوان از اهداف تولید این برنامه است. در واقع این مجموعه به تهیهکنندگی هدیه کریمخانی از تولیدات شاخص صدای استان سمنان است که با محوریت مسائل دوران نوجوانی تهیه و روزهای زوج پخش میشود. «مثل مروارید» با بهرهگیری از همکاری کارشناسان حوزه روانشناسی کودک و نوجوان و نیز با تعامل نزدیک با اداره کل آموزشوپرورش استان و مدارس، به بررسی موضوعاتی همچون تحصیل، ارتباط با خانواده، مسائل عاطفی و اجتماعی و مشکلات دوران بلوغ میپردازد. این برنامه تلاش دارد با زبانی صمیمانه و ساختاری نمایشی، فضای گفتوگو و همدلی میان نوجوانان و خانوادهها را تقویت کند و در آیتمهای متنوع خود به علاقهمندیها و نیازهای نسل نوجوان توجه ویژه نشان دهد.
در سیستان و بلوچستان «ستاره شو»
شبکه استانی سیستان و بلوچستان نیز در حال حاضر با برنامه رادیویی «ستاره شو» در جمع نوجوانان حاضر میشود و میکوشد تا صدای آنان باشد. «ستاره شو» به تهیهکنندگی فاطمههاشمزهی با دعوت از نوجوانان در برنامه، از دغدغهها و خواستههای آنان و بیان احساسات و نیازهای اجتماعی و شخصیتی نوجوانان سخن میگوید. در واقع این برنامه با مشارکت نوجوانان و گفتمانی صمیمانه سعی دارد مسیر درست و بدون موضعگیری را به آنان نشان دهد. درنهایت نیز با حضور کارشناسان کاربلد ازجمله روانشناسان و مشاوران خانواده مسیر درست مشخص شود. یکی از شاخصههای جذاب «ستاره شو» که دوشنبهها روی آنتن میرود، آن است که نوجوانان علاقهمند به همکاری با این برنامه در بخش گویندگی، گزارشگر افتخاری و نوجوانان موفق حضور فعال دارند.