محمد رستم‌پور، کارشناس حوزه دین، فرهنگ و رسانه:

قائم مقام باشگاه خبرنگاران جوان و کارشناس حوزه دین، فرهنگ و رسانه درخصوص سیاست‌گذاری تولید محتوای رسانه‌ای برای اربعین اظهار کرد: در حوزه سیاست‌گذاری برای برنامه‌سازی اربعین، پیش از هر چیز باید میان بخش‌های مختلف سازمان تفکیک قائل شد.

به گزارش روابط عمومی رسانه ملی، محمد رستم پور افزود: تدوین مجموعه‌ای از سیاست‌های کلی و انتظار اجرای یکسان آن‌ها در شبکه‌هایی با مأموریت‌های متفاوت نظیر شبکه خبر، شبکه یک یا آی‌فیلم، رویکردی نادرست است. درگاه‌های خروجی محتوا باید براساس نوع مخاطب، قالب، ابزار و میزان دسترسی مخاطبانشان سیاست‌گذاری شوند تا مفاهیم انتزاعی به مرحله عملیاتی برسند.
وی تصریح کرد: در روایت رویدادهای بزرگی مثل اربعین، ما معمولاً به تصویر بزرگ یا همان ابرروایت توجه می‌کنیم. دوربین‌ها را در نقاط مرتفع مستقر کرده و شکوه جمعیت را به تصویر می‌کشیم، اما متأسفانه از خرده‌روایت‌ها غافل می‌شویم. این در حالی است که خرده‌روایت‌ها باید پوشش‌دهنده و تکمیل‌کننده ابرروایت باشند. هر شبکه متناسب با مأموریت خود باید خرده‌روایت‌های مشخصی را تعریف کند. رستم‌پور افزود: اگرچه تفکیک شبکه‌ها تا حدی انجام شده، اما استفاده بیش از حد از قالب‌های متعدد تصویری یعنی چندقاب‌کردن صفحه تلویزیون به رویه‌ای تکراری تبدیل شده و این کار ذهن مخاطب را خسته کرده است و جذابیت بصری را از بین می‌برد. مقایسه با شبکه‌های خبری تراز اول جهان نشان می‌دهد که آن‌ها با وجود داشتن هویت بصری مشخص، هرگز تا این اندازه از تعدد قاب‌ها استفاده نمی‌کنند؛ چرا که این کار باعث فاصله گرفتن مخاطب از محتوا و گزارش در حال پخش می‌شود.  وی ادامه داد: یکی دیگر از آسیب‌ها، سفارشی‌سازی برنامه‌های عمومی‌برای مناسبت‌های خاص است. اختصاص آنتن یک برنامه روزانه و عمومی‌به موضوعات خاصی مثل تشییع رهبر شهید یا اربعین، بدون تغییر ساختاری عمیق، رویکرد درستی نیست. ما به برنامه‌های مناسبتی مستقل، با دکور، مدیریت و ساختار اختصاصی نیاز داریم تا هویت آن رویداد به‌درستی حفظ شود.
این کارشناس حوزه دین، فرهنگ و رسانه با اشاره به نادرست بودن امتی‌سازی به معنای انکار تفاوت ملت‌ها در اربعین گفت: وقتی تفاوت‌ها را نادیده بگیریم، افراد نمی‌توانند هویت خود را در این رویداد پیدا کنند. مثلاً زائر شیعه‌ای که از بلژیک یا آلمان می‌آید، درعین‌حال هویت ملی خود را هم همراه دارد. اربعین متعلق به همه آزادی‌خواهان جهان از هر آیین و مسلکی است و القای همگونی مطلق و تفکر واحد میان این جمعیت متنوع، با واقعیت و جذابیت این پدیده در تضاد است؛ بنابراین باید بر تثبیت مفاهیمی چون مقاومت و استقامت مردم در اربعین تمرکز کنیم. همچنین می‌توانیم در اربعین مظلومیت و توانایی مردم ایران را متجلی کنیم. این رویکرد می‌تواند یادآور شعار «باید برخاست» هم باشد.
رستم‌پور اضافه کرد: هر سال ایده‌های خوبی برای تولید محتوای اربعینی مطرح می‌شود، اما وقتی در دل جمعیت یک کار نمادین موردتوجه قرار می‌گیرد، کل برنامه راهبردی که چیده بودیم را از یاد می‌بریم. رسانه نباید صرفاً به بستری برای بازتاب ذوق‌زدگی‌های لحظه‌ای تبدیل شود. انحراف از برنامه راهبردی به دلیل جلب‌توجه یک حرکت نمادین در میان جمعیت، از آفت‌های برنامه‌سازی است. همچنین در پخش آثار هنری باید به تکثر سلیقه‌ها توجه کرد. تمرکز افراطی بر یک هنرمند خاص در تمام ساعات شبانه‌روز، مخاطب را دل‌زده می‌کند. حفظ تکثر و چندوجهی بودن، خود یک موضوع مستقل و معنادار است. وی با بیان اینکه برای شکستن سکوت رسانه‌های بین‌المللی در قبال اربعین، باید مشابه تجربه تشییع پیکر شهید سلیمانی، از خبرنگاران و تصویربرداران رسانه‌های مطرح جهان دعوت به عمل آید، گفت: باید به فضای رسانه‌ای عراق توجه ویژه داشت. ما نباید لزوماً خودمان برای کل جهان تولید محتوا کنیم؛ بلکه باید با شناسایی و تجهیز شبکه‌های ماهواره‌ای مستقل و محلی، بستر لازم را برای بازتاب این رویداد فراهم آوریم. درنهایت، باید محتوای در اختیار مجریان را غنی کرد.
این کارشناس رسانه متذکر شد: متاسفانه، در برخی از برنامه‌ها به‌جای تهاجم هوشمندانه، دچار پرخاشگری می‌شویم و تحت‌تأثیر فضای شبکه‌های اجتماعی، از اعتدال فاصله می‌گیریم. اگر گروه‌های نویسندگی و سردبیری تقویت شوند و بودجه لازم برای تولید محتوای تخصصی تخصیص یابد، مجری نیازی نخواهد داشت برای جلب‌توجه مخاطب به برخی رفتارهای غیرحرفه‌ای متوسل شود. این تحول تنها با بخشنامه محقق نمی‌شود و نیازمند حمایت ساختاری و مالی از گروه‌های تولید است.