اربعین حسینی، فراتر از یک تجمع مذهبی، تجسمی از بیداری جهانی و تبلور عمیق ارادت است. امسال، پوشش رسانهای این رویداد عظیم در معاونت سیما، با نگاهی جامع به تحولات منطقه و شرایط خاص داخلی، ابعادی نو یافت. تلاش شد تا تصویر زائران در مسیر نجف تا کربلا، در کنار تصاویر حضور مردمی در میدانهای داخلی ایران، در یک قاب معنایی قرار گیرند.
به گزارش روابط عمومی رسانه ملی، دراینراستا سجاد بهمنآبادی، دبیر اجرایی ستاد اربعین معاونت سیما درباره استراتژیهای بهکار گرفته شده و محورهای محتوایی پوشش امسال اربعین سخن گفت.اربعین بهمثابه مکتبی زنده برای وحدت
سجاد بهمنآبادی درباره رویکرد کلی تلویزیون برای پوشش رسانهای اربعین امسال نسبت به اربعین سالهای گذشته گفت: رویکرد ما در سال جاری، علاوهبر بازنمایی شور و عظمت مردمی در اربعین، متناسب با شرایط خاص کشور و منطقه طراحی شد.
وی افزود: در فضای متأثر از شهادت آقای شهید ایران قرار داریم و از سوی دیگر، تحولات منطقه و مسئله جنگ، ضرورت بازخوانی پیامهای اربعین را دوچندان کرد. تلاش کردیم اربعین را نهفقط بهعنوان یک مناسک دینی، بلکه بهمثابه مکتبی زنده برای وحدت، مواسات، مقاومت و بیداری معرفی کنیم. در همین راستا، پویش «زیارت اربعین به نیابت از آقای شهید ایران» به یکی از جلوههای مهم پیوند عاطفی و آرمانی مردم تبدیل شده است.
دبیر اجرایی ستاد اربعین معاونت سیما درباره اقدامات این ستاد اظهار کرد: هدف ما صرفاً انتقال حالوهوای معنوی نبود، بلکه میخواستیم این رویداد عظیم را بهعنوان یک ظرفیت تمدنی، فرهنگی و اجتماعی بازخوانی کنیم. طبیعتاً وجه عاطفی اربعین بسیار مهم است، بهویژه وقتی پویشی مانند «زیارت اربعین به نیابت از آقای شهید ایران» چنین بازتاب گستردهای در میان مردم پیدا میکند.وی ادامه داد: اما تأکید جدی ما بر برجستهسازی پیامهای تحلیلی نظیر ایستادگی در برابر ظلم و تقویت روحیه ضداستکباری بود. درواقع، میخواستیم پوشش امسال، هم دل مخاطب را درگیر کند و هم نگاه او را نسبت به کارکردهای تمدنی و تاریخی اربعین عمق ببخشد.
برنامهسازان جوان پایکار روایت اربعینبهمنآبادی تأکید کرد: راهبرد اصلی ما، بهرهگیری از گروههای جوان و خلاق در ایران و عراق برای تولید روایتهای تازه و کوتاهی بود که متناسب با ذائقه نسل جدید باشد. ما میخواستیم اربعین را بهعنوان یک تجربه زنده از هویت جمعی و مسئولیتپذیری معرفی کنیم و برایمان مهم بود که پیوند میان حضور مردم در میدانهای داخلی ایران و حضور زائران در مسیر اربعین تبیین شود؛ چراکه هر دو در امتداد یک هویت ایمانی و در چارچوب مأموریت ضداستکباری معنا پیدا میکنند.
وی همچنین درباره برقراری توازن میان گزارش واقعگرایانه و رویکرد حماسی-عقیدتی گفت: حقیقت اربعین به اندازه کافی عظیم و الهامبخش است و هرچه روایت ما صادقانهتر و نزدیکتر به تجربه زیسته زائران باشد، اثرگذاری آن بیشتر است. لذا در کنار نمایش شور و حماسه، معنویت و حماسه اربعین، واقعیتهای میدانی و مطالبات زائران را نیز منعکس کردیم. برنامههایی نظیر میانبرنامههای زنده «باید برخاست» در شبکههای سراسری و «ایران در مسیر حسین(ع)» در شبکه افق، با همین رویکرد طراحی شدند تا هم حالوهوای میدانی را منتقل کنند و هم پیامهای عمیقی چون مقاومت و وحدت را به مخاطب برسانند.
بهمنآبادی اضافه کرد: در کنار برنامههای زنده و تولیدات فضای مجازی، مستنداتی در دستور کار داشتیم که ابعاد کمتر دیده شده اربعین را برجسته کند؛ محورهایی چون روایت خدمترسانی مردمی، نقش زنان و جوانان، تجربیات انسانی زائران و پشتصحنه فعالیت مواکب و گروههای رسانهای. تأکید جدی ما این بود که نشان دهیم فرهنگ اربعین، منفک از زیست اجتماعی و انقلابی مردم ایران نیست و هر دو در یک جبهه معنایی قرار دارند.
ترسیم اجتماع عظیم اربعین بهعنوان میدانی اثرگذاردبیر اجرایی ستاد اربعین معاونت سیما ادامه داد: برای ارتقای کیفیت بصری و روایتگری در پوششهای میدانی، استودیوهای ما در نقاط استراتژیک ازجمله نجف، عمودهای ۲۸۵، ۸۳۳ و ۱۱۲۰، کربلا، کاظمین و سامرا مستقر شده بودند. این استقرار گسترده، امکان آن را میداد که تجربه اربعین را از زوایای متنوع و با عمق بیشتری روایت کنیم و در انتقال زنده و تولید محتوای سریع، چابکتر عمل کنیم. همچنین حضور تیمهای جوان و مستعد در داخل مرزها و عراق، باعث شد تا فرمهای تازهای از روایت تصویری خلق شود که هم کیفیت بصری بالاتری دارد و هم با ذائقه مخاطب امروز سازگارند. هدف ما این بود که اربعین بهعنوان یک «میدان زنده و اثرگذار» به مخاطب منتقل شود.
سجادآبادی همچنین با تأکید بر همکاریهای بین سازمانی برای هماهنگی حداکثری میان شبکههای مختلف گفت: پوشش اربعین برای ما یک مأموریت ملی و بینبخشی و نیازمند همافزایی حداکثری بود. امسال با همکاری ستاد اربعین سازمان، معاونت فنی، مرکز سیمرغ و سایر مجموعهها، تقسیم کاری دقیق و مکملی میان شبکهها تعریف شد. این هماهنگی باعث شد ظرفیتهای سازمانی تجمیع شده و یک روایت واحد و منسجم شکل بگیرد؛ روایتی که در کنار خدمترسانی رسانهای، پیامهای بنیادین وحدت، همدلی و روحیه ضداستکباری را به مخاطب منتقل کند.
وی درباره تولید محتوای کوتاه و سریع برای پلتفرمهای دیجیتال و شبکههای اجتماعی هم گفت: با تغییر الگوی مصرف رسانهای، بهویژه در نسل جوان، این حوزه به یکی از اولویتهای جدی ما تبدیل شده است. تیمهای ما در ایران و عراق تولید محتوای کوتاه، سریع و اثرگذار برای فضای مجازی را دنبال کردند؛ از برشهای روایی و لحظات ناب تا روایتهای انسانی و مضامین تحلیلی.
بهمنآبادی ادامه داد: در این میان، پویش زیارت اربعین به نیابت از آقای شهید ایران ظرفیت عظیمیبرای تولید محتوا ایجاد کرد، چراکه هم بار عاطفی داشت و هم پیوند مردمی را تقویت میکرد. این تولیدات دیجیتال، اتصال معنایی میان مردم در میدانهای ایران و زائران اربعین را برای مخاطب ملموستر کردند.
سیمرغ، حلقه اتصال میدان و آنتنوی درباره نقش مرکز سیمرغ در تسهیل انتقال تصاویر زنده و باکیفیت از محورهای اربعین به تهران تأکید کرد:
مرکز سیمرغ درواقع حلقه اتصال حیاتی میان میدان، استودیوهای برونمرزی و آنتن داخلی است. با توجه به استقرار استودیوها در چندین محور مهم (از نجف تا کربلا و همچنین کاظمین و سامرا)، وجود یک مرکز هماهنگکننده برای انتقال سریع، منظم و باکیفیت تصاویر به تهران بسیار حیاتی بود. این پشتیبانی فنی باعث شد شبکهها بتوانند از محتوای زنده بهموقع استفاده کنند و ارتباطی معنادار میان فضای اربعین و میدانهای اجتماعی داخل کشور برقرار سازند.
وی افزود: بهطور کلی در رویدادی مثل اربعین که لحظات زنده، متراکم و متغیرند، سرعت واکنش رسانهای اهمیت زیادی دارد. مرکز سیمرغ با تقویت زیرساختهای هماهنگی، دریافت، پردازش و ارسال محتوا، این چابکی را افزایش میدهد تا رخدادها و روایتهای لحظهای سریعتر به آنتن و سکوهای دیجیتال برسند. اما این سرعت، صرفاً یک مزیت فنی نیست؛ بلکه به ما این امکان را میداد تا نشان دهیم میدان اربعین و دیگر میدانهای حضور مردم در ایران، در حقیقت مکمل یکدیگرند و هر دو در امتداد یک آرمان مشترک، یعنی مقاومت و مأموریت ضداستکباری تعریف میشوند.