حسن وارسته، کارگردان و نویسنده فیلمنامه سریالهای دنبالهداری همچون «پایتخت»، «بچه مهندس» و «دودکش» با اشاره به روند تولید فصلهای جدید سریالهای تلویزیونی گفت: ساخت فصل دوم و سوم سریالهای موفق اتفاقی جذاب است و در بسیاری از نقاط دنیا نیز مجموعههایی که با استقبال مخاطب مواجه میشوند، مسیر تولید فصلهای بعدی را طی میکنند.
به گزارش روابط عمومی رسانه ملی، وی افزود: برخی سریالها از ابتدا با دورنما و هدف مشخص طراحی میشوند و سازندگان از همان ابتدا میدانند که قرار است داستان در چند فصل روایت شود، اما برخی دیگر به دلیل استقبال مردم و بازخورد مثبت مخاطبان ادامه پیدا میکنند. در ایران و بهویژه در تلویزیون، معمولاً با حالت دوم مواجه هستیم و کمتر پیش میآید که از ابتدا ادامهدار بودن یک سریال بهطور قطعی برنامهریزی شده باشد. از مزیتهای یک سریال موفق این است که در فصل نخست، شخصیتها به مخاطب معرفی شده و بهمرور با او مأنوس میشوند؛ بنابراین در فصل بعدی، بیننده دیگر به دنبال کشف اولیه شخصیتها نیست و انتظار دارد اتفاقات جدیدی برای آدمهایی که آنها را میشناسد، رخ دهد. همین آشنایی، زمان بیشتری در اختیار فیلمنامهنویس قرار میدهد تا به جای صرف وقت برای معرفی شخصیتها، سراغ داستانها و موقعیتهای تازه برود.
این نویسنده با اشاره به تجربه «پایتخت» اظهار کرد: برای مثال در سریال «پایتخت»، شخصیتهایی مانند نقی، هما و ارسطو برای مخاطب شناختهشده هستند و همین مسئله اجازه میدهد در فصلهای بعد، شخصیتهای دیگری مانند بهبود، بهتاش یا همسر ارسطو وارد داستان شوند و جهان قصه را گسترش دهند.
وارسته با تأکید بر اهمیت نحوه تغییر مسیر شخصیتها اظهار کرد: وقتی شخصیتها در فصل نخست برای مخاطب جا افتادهاند، تغییر مسیر آنها باید با شیب ملایم اتفاق بیفتد. اگر این تغییرات ناگهانی و تند باشند، ممکن است مخاطب نتواند آنها را بپذیرد و در برابر سریال جبهه بگیرد. مخاطب زمانی با یک شخصیت ارتباط عاطفی برقرار میکند که رفتار و تحولات او برایش قابلباور باشد؛ بنابراین تغییرات باید در امتداد همان شناخت قبلی و با منطق دراماتیک صورت گیرد.
این فیلمنامهنویس ادامه داد: در فصلهای بعدی باید به این نکته توجه کرد که مخاطب با یک شخصیت پیشینه و خاطره دارد و نمیتوان بدون مقدمه، ویژگیهای تازهای را به او نسبت داد یا مسیر زندگیاش را به شکل ناگهانی تغییر داد. هر تحولی باید از دل قصه بیرون بیاید و برای مخاطب قابل پذیرش باشد.
وارسته با اشاره به ضرورت حفظ جذابیت داستان در فصلهای جدید گفت: برای یک سریال موفق، قصه همچنان مهمترین عنصر است و باید طراوت خود را حفظ کند. داستان نباید گرفتار کلیشههای نخنما شود و لازم است موضوعات تازه و روز جامعه را مطرح کند و درعینحال بتواند با خانواده ارتباط برقرار کند و به دل مخاطب بنشیند. تلویزیون محدودیتهای خاص خود را دارد و حفظ سلامت و چارچوبهای یک سریال در کنار پیوند دادن آن با موضوعات جدید کار سادهای نیست. نویسنده باید بتواند در همین چارچوب، قصهای جذاب و تازه خلق کند، اما اگر مداخلات بیرونی بیش از اندازه شود، ممکن است مسیر اصلی داستان تغییر کند.
این نویسنده درباره بایدها و نبایدهای تولید فصلهای جدید گفت: مهمترین نکته این است که آنچه برای فصل بعدی لازم است از قبل پیشبینی شود و درعینحال، سلیقه و خواسته مخاطب نیز جدی گرفته شود. ازسویدیگر، لازم است نظارتهای مدیریتی و مصلحتی غیرضروری از روی فیلمنامهها برداشته شود. کار نباید بیش از اندازه دستوری شود و بایسته است که به هنرمندانی که سالها در این حوزه فعالیت کردهاند، اعتماد کرد.
این نویسنده تأکید کرد: تولید فصلهای جدید یک فرصت برای تلویزیون است تا از سرمایه مخاطب و شخصیتهایی که در فصل نخست ساخته شدهاند استفاده کند، اما این فرصت تنها زمانی به موفقیت منجر میشود که قصه همچنان تازه و جذاب باشد، شخصیتها مسیر منطقی خود را طی کنند، زمان پخش و شرایط مخاطب در نظر گرفته شود و به نویسنده و گروه تولید حرفهای اعتماد شود. فصل دوم نباید صرفاً تکرار فصل نخست باشد، بلکه باید ادامهای خلاقانه و قابلباور برای جهانی باشد که مخاطب پیش از این با آن ارتباط برقرار کرده است.