سیدهمریم چاوشی نویسنده و پژوهشگر دین و رسانه در یادداشتی در خصوص هفته وحدت و نفش رسانه ملی نوشت: هفته وحدت، فراتر از یک مناسبت تقویمی، در اوضاع کنونی ایران یک ضرورت راهبردی برای بازتعریف پیوندهای اجتماعی و مذهبی است.
به گزارش روابط عمومی رسانه ملی، در ادامه یادداشت آمده: در دورانی که تهدیدات و تهاجمهای خارجی همواره با تلاش برای ایجاد گسلهای هویتی و برجستهسازی اختلافات مذهبی همراه است، این مناسبت فرصتی است تا «وحدت» از یک مفهوم انتزاعی، به یک «ابزار دفاعی و انسجامبخش» تبدیل شود.
جامعه ایران از اقوام، فرهنگها و پیروان مذاهب مختلف تشکیل شده و حفظ همبستگی میان آنان، نیازمند مراقبت دائم است. هرگاه اختلافات مذهبی بهصورت تحریکآمیز، غیرمسئولانه یا یکجانبه مطرح شود، زمینه برای سوءتفاهم و بیاعتمادی فراهم خواهد شد. در چنین فضایی، رسانه ملی باید بهجای بازتولید اختلافات، بر اشتراکات تأکید کند؛ اشتراکاتی مانند ایمان به خداوند، قرآن کریم، پیامبر اسلام(ص)، قبله مشترک، ارزشهای اخلاقی، عدالتخواهی و دفاع از استقلال و عزت جامعه اسلامی. رسانه ملی باید این واقعیت را بهشکلی روشن و اقناعکننده برای مخاطبان خود تبیین کند که پیروان مذاهب اسلامی در داخل ایران، پیشاز آنکه در معرض دستهبندیهای مذهبی قرار بگیرند، اعضای یک جامعه و شهروندان یک کشورند.
یکی از مهمترین کارکردهای رسانه ملی درحالیکه ایران هدف حمله و تهدید قرار گرفته، کمک به جامعه برای شناخت درست تهدیدهاست. دشمنشناسی به این معنا نیست که همه اختلافنظرها را نادیده بگیریم یا هر نقدی را دشمنی تلقی کنیم، بلکه به این معناست که جامعه بتواند میان اختلاف داخلی، نقد سازنده و تجاوز خارجی تفاوت قائل شود و این تفاوتها نباید مانع همکاری پیروان مذاهب مختلف در دفاع از امنیت، استقلال و تمامیت ارضی کشور شود.
اهمیت وحدت اسلامی تنها به مرزهای ایران محدود نمیشود. تحولات سالهای اخیر در منطقه نشان داده است که اختلافات مذهبی، قومی و سیاسی چگونه میتواند به عاملی برای تضعیف جوامع اسلامی تبدیل شود. از این منظر، رسانه ملی نقش مهمی در معرفی وحدت اسلامیبهعنوان یک ضرورت منطقهای دارد.
رسانه ملی در سطح جهانی نیز میتواند تصویری عقلانی، اخلاقی و وحدتمحور از اسلام ارائه دهد. در فضای رسانهای امروز، بسیاری از مخاطبان جهان، شناخت خود از اسلام و تحولات کشورهای اسلامی را ازطریق شبکههای خبری و رسانههای بینالمللی به دست میآورند. در چنین فضایی، اگر رسانههای مسلمان نتوانند روایت خود را بهدرستی ارائه کنند، دیگران درباره واقعیتهای جهان اسلام تصمیم خواهند گرفت و تصویر موردنظرشان را به افکارعمومی تحمیل خواهند کرد.
رسانه ملی باید با تولید آثار مستند، گفتوگوهای تخصصی، برنامههای تحلیلی و محتوای چندزبانه، بر اشتراکات مسلمانان و ضرورت همبستگی آنان تأکید میکند. این رسانه باید نشان دهد که اسلام، دین درگیری و تفرقه نیست و اختلافات مذهبی نباید به ابزار خشونت، نفرتپراکنی یا سلطهجویی تبدیل شود. در سطح جهانی، همچنین لازم است صدای عالمان و اندیشمندانی شنیده شود که بر گفتوگو، همزیستی، عدالت و استقلال ملتها تأکید دارند. معرفی چنین چهرههایی به مقابله با دو تصویر افراطی کمک میکند: تصویری که اسلام را دینی خشونتطلب معرفی میکند و تصویری که اختلافات مذهبی را پایانناپذیر و حلنشدنی میداند.
هفته وحدت فرصتی برای یادآوری یک حقیقت مهم است: جامعه اسلامی، با وجود تنوع مذهبی، زمانی میتواند در برابر تهدیدها و تجاوزها ایستادگی کند که اختلافات خود را به دشمنی تبدیل نکند و بر منافع مشترک تکیه داشته باشد. در موقعیتی که ایران مورد حمله قرار گرفته است، حفظ وحدت میان پیروان مذاهب اسلامی در داخل کشور، ضرورتی فوری و بنیادین دارد. این وحدت باید در سطح منطقهای نیز تقویت و درنهایت، به گفتمانی جهانی درباره همبستگی، استقلال و مقابله با تجاوز تبدیل شود. رسانه ملی دراینمیان باید هم واقعیتهای جامعه را درست بازنمایی کند، هم از شکلگیری شکافهای مذهبی جلوگیری نماید و هم با ارائه تحلیلی دقیق، مردم را از تهدیدهای واقعی و پیامدهای تفرقه آگاه سازد.